ابو عبدالله شمس الدین تبریزی نومبر شمس مغربی آذری شعرگوتن کسونی بو کی خو شعرون خو ماری زووُن ،تاتی لوزهِ ، یاتکار بنه.شمس مغربی سده 8-9 شعرگوتن کسون و خودابشناسون بو و آمند دیهات ، کی تبریز جیرمحلون بو بزاسته بوبو و 808 مین بمرده.چارته دو بیتی اینه شعرون جی ویجین بوبو ایسه.

***************************************

دیره اویان چمن سامان بگرته / چمن بوم و برو دامان بگرته 

بجز اویان نوینــــم در بـــرو بوم / برو بومــم همه اویان بگرته 

****

خوراژ زردی شره ب كوشن وهیر / كه دام انداتمی  اژ رای نچــــیر 

ناگه هان هاكتم ب دام خوبـــــان / دام و نچیر و هیرم  بشـر اژ ویر 

****

ار دریا رســـــــم دریا ت وینم / ورب صحرارسم صحرا ت وینم  

بجز تو هیچ كیج نیه ب گیتی / اژان هرجا رسم انجـا ت وینم

****

سحرگاهان ك دیلم تاو گیره / اژ آهم هفت چرخ آلاو گیره

چ دیلـــــم آذرین آهـی بر آی / گهان اژ آه دیلـــــم تاو گیره 

ویته بوبو آوای تات جی 

تور tur: دیوانه

غتل qatl: روز عاشورا

باجهَ bâja: روزنه ی دیوار

لوجَن luj∂n: روزنه ی سقف

زناکzenak: زن

جیر ، جیهیرjihir: پایین

سمبِل ، سمبیل : سبیل

درزان darz∂n: سوزن

اَسیو asiv: سیب

زیآدهَ ziâda: سیزده

خال : شاخه ی درخت

وَرَه vara: بره

میجه mija: مژه 

دَرگهَ darga: محتوی یک مشت

مرداک merdak: مرد

کرگ karg: مرغ

مرس m∂rs: مس

مَچچَت machch∂t : مسجد ، برابر با مَزگـَت mazg∂t گیلکی

دلهَ d∂la: شیره داخل نان روغنی

لپپهَ lappa: موج

ادامه مطلب

گاچgâch: آغل بره و گوسفند

کالا، کالkâla: آغوز ، اولین شیر دام

اَ a: آن ، او

آسن âsan: آهن

بال bâl: بازو

آیَنکا، آوگینهَ ayankâ , avginâ: آیینه

رز raz: انگور (باغ)

جان : تن ، بدن

پیلله pille: بزرگ

دَوری، دُوُری davri , duri: بشقاب

کشه kaša: آغوش ، بغل

وره ، ولگه valga: بندآب

بِر ، بوور bür , bar: بوته ی خار

ویه ، وی viya:بید

خایه xaya: بیضه

غزان ، غزغان qazqân: پاتیل

خرمنگا: جای خرمنگیری

جاهیلjahil: جوان

شیو ، شی šiv, ši: جوانه ی درخت

کارد : چاقو

چموش رزین : چموش ، چموش بنددار

چانه : چانه

خانی : چشمه 

داز : داس علف چینی، داس بدون دندانه

داره ، دََََ َره däre: داس علف خرد کن، داس دندانه دار

دان : دانه

بر : در ، درب

دِرِجد ، دُرُج derejd: زِبر

دِله dela: درون ، داخل 

گردش gardaš: دفعه ، بار

چپورchapür: دنده ، اسختوان کمر 

بامچا ، مکابیچ makâbich, bâmchâ: ذرت ، بلال

ادامه مطلب

تومونِ کوتا بندَ مونی ، هرچی توشکه زِنی ، کوتا ترا بنی.

بند تنبان کوتاه را می مانی ، هرچه قدر گره می زنی ، کوتاه تر می شوی.

دار هرچی ویشتر با باره ، اونه سر جیرتر هنه.

درخت هرچه بار بیشتری بیاورد ، سرش پایین تر می آید.

شآله ، آدم خور چاگودی؟!

از شغال آدم خر درست کردی؟!

خودا شمشیر همیشک تیجه.

شمشیر خدا همیشه تیز است.

کولا سر شی بو ، بشوی پا شی بَبوی؟

کلاه برای سرِ بود ، رفت شد برای پا؟

کلن هم سر ، کورون هم چوم.

سر کچل ها مانند هم ، چشم کورها مانند هم.

کرک؟! گله جیک ندنم ، مره بوخونی.

پرنده؟! من حتی جیرجیرک خاکی هم ندارم که برایم آواز بخواند.

ادامه مطلب

وانیویس نوم: آداب و آیین مراسم کشتی گیله مردی در فرهنگ گیلان

بنویشته کس: امیرهوشنگ برونی

ولگون: 15 ولگ

فرمت: pdf

جیرکش واسی بشین بنویشته ی ایدامه

↓

↓

↓

ادامه مطلب

لاسپاره چیسه؟

لاسپاره ، گیله مردی شلواره گونن که کوشتی زمات مین خوشونه تن دگونن. گرچی لاسپاره به طور کلی گیلون قدیمی شلوار مرداکون بو که دیباره(گذشته) مین پوشِیین.لاسپاره دوته بخش جی دورسته بو : لاس+ پاره ، کی لاس یا لا یا لاه گیلکی مین بنه چرم و یا نوعی ابریشم که احتمالا فارسی مین بنه هو کژ یا کج کی نوعی ارزون ابریشم ایسه و اونه خفتان و لاسپاره جی ایستفاده گودن.و لاسپراه ی چرمیم دشتیم که الون ده کمتر پیدا بَنه.پاره ام بنه هو تیکه ، پاره که در کول معنی دنه تکه چرم یا تکه کژ و تنکه ای لاس امره بودوخته بوبو ببی.

چره لاس جی گیله مردی کوشتی واسی ایستفاده گودن:

لاس یا لاه ایوتری ی بوتم از ابریشم ایسه و ابریشمم اسنحکام زیادی دنه کوشتی مین احتمال پارگی کم بو و کمتر پیش امو که کوشتی مین لاسپاره دوسسنه بی و پارِوَه بی. 

لاسپارهَ چتو دوتن:

لاسپاره ابریشمی یا لاس نخ امره دوتن و اونه پاچه چن لایه گیتن که فند زیین مین دوسسنه نبی و یا کوشتی گیر پا جی نشی و زیمین نزنی. اونه کمره و قیشگا سرم هیتو بو چنونچه قیش نیاز ندشت و فشک سرم چن لایه گیتن. لاسپاره دو طرفه سر یا نوار سیپید گیتن یا سورخ که ای نشونه دنه که کوشتی گیرونِ ای دو رنگ امره موشخصه گودن و برخلاف کشتی فعلی که قرمز و آبی پوشنن گیله مردی کوشتی مین خواه دو رنگِ سوره سفید مشخص ببی. لاسپاره رنگم سایه بو گرچی تازگی امه دوره مین کوشتی گیرون سفید لاسپارم پوشنن.

 این تصویر مین لاسپاره به خوبی موشخص ایسه.

ترجــــــــــــــــمه ی فــــــــــــــــــــارسی

خودا خودا ای آزگار دسهِ جی بسوختم/ می خونِ دیلــــکهِ هیتو فوتوشتم

تا کِی ایتــــــو مو تــــام بزه بنیشِـــــــم / کی خونِ دیل امره مــو بَمَـــــردم

از خودم

ترجـــــــــــــومه ی پارســـــــــــــــی

ایســـم ایتا دپــرکســــــه ســـــتاره/ جــــه همچـــی کرا بمـــــــه نظاره

تا خاک بدا می دونــــــه پایا ماچی/ زمان ، بُبُــــسته زندگـــــــی دیاره

اُلاَره سالَه می چول رخص واَستی/ بجــــار کـرا مـــــه ره زنه نقــــــاره

جه جنگـــل اوخان ، نخوانـــــده رازا/ خواَنــم که گُــــرخانه بایـــــه دواره

برشته می خیـاَل ، هَزارتا رشتــــه/ چه پاره کود ، چه توشکا زه دُواره

امــــا دره می گــــــرم جلــــف جانا/ ایتا پلـــــــئه نیشانه بو اشــــــاره

ئی جور مرا واپختــــــنا می طالــــه/ نبم جه می جُخُفته ریشـــه پاره

هو ریشه یه که نُرسَفِه جـه تیجـی/ داره مرا اجــــور بـه تـی اجـــــاره

واوُ ایذه جه غنچه واَشــــــکُفم من!/ می دونه چوم تی زپه انتــــظاره

تی قفـــلا می کلیـــــد جا دپرکـــان/ واکون تـــرا که فانــــــدری دوکاره

وِری بدیــــن که «پـاد»ره دورشــکا/ بامــــو تانی تونم ببی ســــواره

محسن آریاپاد

1- محسن آریا پاد

2- علی آرین فرد

3- کوروش اسد الله پور

4- ابوالقاسم اقدستا

5- تورج الوندی

6- تیمور برهان

7-مسعود(علی) بیزار گیتی

8- عبدالله پور احمد(خسته دل)

9- اسماعیل پورسعید

10- رمضان پور طاهر

11- علاءالدین پورعباس

12- هوشنگ پورقاسم

13-بهرام پورمحمد علیزاده

14- مسعود پور هادی

15- سیدرضا پیکرستان

16-مهرداد پیله ور خمامی

17- غلامرضا توچائی

18- منوچهر جراح زاده

19- مسعود حاکم زاده 

20- میرسعید حاکم زاده

21-محمداسماعیل حبیبی

22- محمدتقی وهاب زاده(حدیدی)

23- فریدون حق بین

24- حسین حسین زاده

25- قاسم حسین نژاد

26- محمدحسین  خدایاری

27- محسن خورشیدی

28- فرزاد دعایی

29- حسین دلخوش

30- سیدحسین رضوی

31- یوسف رضوی

32- محمدتقی رستمی شکارسرایی

33- مسلم رمضانی

34- محمدرضا ریاضی رشتی(منعم)

35- علی ریحانی

36- اسحاق زاده علی

37- غلامرضا زارع بهمنری(ناظم9

38- شریف زیگساری

39- محمدابراهیم سمیع

40- علی سواررخش

41- رضا سیف پور

42- مریم شفیقی

43- فرامرز شکوری

44- بهمن صفایی

45- رضا صفایی

46- کیانوش ضیاء

47- یعقوب عباسی

48- نجف علی غریبی زاد(ناجی)

49- ناهید فتوحی ابوابی

50- ابوتراب مرزام فرد( فتحی پور لاشه مقدم)

51- سعید فقیه محمدی

52- طالب قبادی

53- محمد قربان زاده

54- بابک قلی زاده

55- سیروس کاگر

56- محمدباقر کریمی کلاشمی( کریم)

57- میرزا احمد کسمایی

58- احمد گرگین

59- ایوب محبی زاده گشتی

60- محمد علی محمدی دوگاهه

61- مسعود محمدی

62- روشنک مرادیان

63- علی معصومی

64- حمید مقدسیان سراوانی

65- محمدابراهیم ملکی قاضیانی

66- مرتضی منصف

67- عبدالعلی رحمت موسوی

68- حسین میرزاپورولمی

69- جعفر مهرداد

70- نصرالله ناصری جورشری 

71- امیر ناطقی

72- ندیمی گیلانی

73- حمید نظرخواه

74- نادر نیک نژاد شیجانی

75- بیژن ورنوس

76- کریم هویدای(آشنا)

77- هوشنگ یگانه (بادیه نشین)

78- فرامرز مسروری ماسالی- شاعر تالش

 زرده ملیجک شعر 

بزن نی زن ، می دیـل غم دانه امروز / تی آهنگه می ور ، کم دانه امروز

گوسند دوخون بزن، می دیل پسونه / می بزغالای چـــره رم دانه امــروز

خوداجون دوره کون گرگ از می گلـه / می دیل مینــه به ماتم دانه امروز

بزن ابره دوره کون ، سوبیـــای سُــو / نــت می زندگی ، نـــم دانه امـروز

زرده ملیـــــجه بزن ، دیل تاسِــــئونَه / تی زیر و بم ، چه عالــم دانه امروز

بزن افشاری و دشـــــتی و ماهــــور / امــــه دونیــا، زیر و بم دانـــه امروز

ابــــو عطا ، غمه از دیــل فوکــــــونه / امه شـــــادی مینـــه کم دانه امروز

گیلکی / بیه پیش/قاسم حسین نژاد

زرده میلجکِ نغمه